ალექსანდერ მილნე კალდერის ცხოვრება და შემოქმედება
ალექსანდერ მილნე კალდერი, შოტლანდიელ-ამერიკელი скульпტორი, დაიბადა 1846 წელს აბერდინში, დიდ ბრიტანეთში. ის ყველაზე მეტად ცნობილია ფილადელფიის საქალაქო ჰოლის არქიტექტურული скульпტურებით. განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს ისიც, რომ მისი ვაჟი, ალექსანდერ სტირლინგ კალდერი და შვილიშვილი, ალექსანდერ “სენდი” კალდერი XX საუკუნეში გამოჩდნენ როგორც მნიშვნელოვანი скульпტორები. კალდერის ოჯახური ისტორია ხელოვნების სამყაროში დიდ ტრადიციას წარმოადგენს.
კალდერის ადრეული ცხოვრება და პროფესიული განვითარება შოტლანდიასთან არის დაკავშირებული. მან თავისი კარიერა დაიწყო скульпტორ ჯონ რინდის სახელოსნოში, პარალელურად სწავლობდა ედინბურგის სამეფო აკადემიაში. მოგვიანებით გადავიდა ლონდონში და მონაწილეობა მიიღო ალბერტის ძეგლის მშენებლობაში. 1868 წელს კალდერი გა移民ირა შეერთებულ შტატებში და დამკვირდა ფილადელფიაში, სადაც სწავლობდა ჯოზეფ ა. ბეილითან და ტომას ეაკინსის ხელმძღვანელობით პენსილვანიის სამხატვრო აკადემიაში.
ფილადელფიის საქალაქო ჰოლი – კალდერის მთავარი ნაწარმოები
ალექსანდერ მილნე კალდერის შემოქმედების პიკი ფილადელფიის საქალაქო ჰოლისთვის შესრულებული მასშტაბური დაკვეთა იყო. ეს პროექტი, რომელშიც 250-ზე მეტი მარმარლოსა და ბრინჯაოს ნაწარმოები შედიოდა, 20 წელიწადს გაგრძელდა. განსაკუთრებული ყურადღება მიაქცია უილიამ პენის კოლოსალურ ბრინჯაოს სტატუეს, რომელიც ჰოლის გუმბათს უნდა украшало. ამ პროექტში ასევე შედიოდა “ინდური ფიგურა” – скульпტურა, რომელიც მოგვიანებით დაიდგა საქალაქო ჰოლზე. კალდერმა განსაკუთრებული დეტალით გააფართოვა “სამხრეთი პორტალი” და “დასავლეთი პორტალი”, რაც ფერადი განათებების გამოყენებით კიდევ უფრო გამოირჩეოდა.
გავლენა და მემკვიდრეობა
ალექსანდერ მილნე კალდერის გავლენა მის ვაჟსა და შვილიშვილზეც შესამჩნელია. ალექსანდერ სტირლინგ კალდერი ასევე ცნობილი скульпტორი იყო, ხოლო ალექსანდერ “სენდი” კალდერი XX საუკუნის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი sculptor-ი გახდა, რომელმაც მოძრავ скульпტურათა (mobiles) შექმნა. კალდერის მემკვიდრეობა მხოლოდ მის პირად ნაწარმოებებში არ გამოიხატება, არამედ ხელოვნების სამყაროში მისი ოჯახის წვლილითაც.
ისტორიული მნიშვნელობა და თანამედროვე აღიარება
ალექსანდერ მილნე კალდერის შემოქმედებას დიდი მნიშვნელობა აქვს ამერიკული скульпტურის ისტორიაში. მისი ნაწარმოებები გამოფენილია Smithsonian American Art Museum-ში და Galleria Civica di Arte Moderna e Contemporanea Torino-ში, რაც ადასტურებს მის საერთაშორისო აღიარებას. კალდერის ხელოვნება დღესაც მრავალი энтузиастისა და მკვლევარის ყურადღებას იპყრობს და მისი მნიშვნელობა მომავალ თაობებისთვისაც შენარჩუნდება.
- მთავარი ნაწარმოებები: ფილადელფიის საქალაქო ჰოლი, უილიამ პენის სტატუა, “ინდური ფიგურა”.
- გავლენა: ალექსანდერ სტირლინგ კალდერი და ალექსანდერ “სენდი” კალდერი.
- მნიშვნელობა: ამერიკული скульпტურის ისტორიაში მნიშვნელოვანი წვლილი.
დამატებითი ინფორმაციისთვის შეგიძლიათ ეწვიოთ https://Mus3ums.com/@/alexander-milne-calder, ან დაათვალიეროთ Wahoo Art timeline ხელოვნების ისტორიის უფრო დეტალური შესასწავლად.
